Esnaf ise yüksek POS komisyonları ve ödemelerin geç hesaba geçmesinden şikâyet ediyor.
Kartla Ödemede Ek Ücret Alınması Yasaklanıyor
Kredi kartıyla yapılan ödemelerde tüketiciden ödeme yöntemi nedeniyle ayrıca ücret alınması, mevzuat kapsamında yasaklanıyor. Düzenlemenin banka kartlarıyla yapılan işlemleri de kapsadığı belirtiliyor.
Kanuna aykırı uygulamanın tespit edilmesi halinde üye iş yeri sözleşmesinin feshedilmesi ve işletmeyle bir yıl boyunca yeni sözleşme yapılamaması öngörülüyor. Bu kapsamda POS kullanımından kaynaklanan maliyetlerin tüketiciye ayrı bir kalem olarak yansıtılması ve kartla ödeme yaptığı gerekçesiyle müşteriden ek ücret alınması kanuna aykırı kabul ediliyor.
POS Maliyeti Tüketiciye Ayrı Ücret Olarak Yansıtılamıyor
İşletmelerin kartlı satışlarda banka veya ödeme kuruluşlarına komisyon ödediği belirtilirken, bazı anlaşmalarda satış bedelinin işletmenin hesabına aynı gün yerine belirli bir süre sonra aktarılması da esnaf açısından maliyet oluşturuyor. Taksitli işlemlerde ise bu maliyet daha da yükseliyor.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası düzenlemelerine göre Mayıs 2026 itibarıyla kredi kartıyla yapılan peşin işlemlerde azami komisyon oranı yüzde 3,56, banka kartlarında ise yüzde 1,04 olarak uygulanıyor. Bankaların ticari anlaşmalarına bağlı olarak bu oranların altında komisyon belirleyebildiği de ifade ediliyor.
Yüzde 12'lik Fark Binlerce Liraya Ulaşabiliyor
Tüketiciden talep edilen ek ücret ile işletmenin bankaya ödediği POS komisyonu arasındaki fark, uygulamanın boyutunu ortaya koyuyor.
Örneğin 10 bin liralık bir alışverişte yüzde 3,56'lık azami kredi kartı komisyonu 356 liraya karşılık geliyor. Aynı işlemde müşteriden yüzde 10 oranında kart farkı talep edilmesi halinde tüketicinin ödeyeceği ek tutar 1.000 liraya çıkıyor. Yüzde 12'lik fark uygulandığında ise bu tutar 1.200 liraya ulaşıyor.
İşletmeler artan maliyetlerini ürün veya hizmet fiyatlarına yansıtabiliyor ancak müşteriden yalnızca ödeme yöntemini kullandığı gerekçesiyle ayrıca ücret talep edemiyor.
Taksilerde Yeni Ödeme Sistemi Devreye Giriyor
Kartla ödeme sırasında yaşanan ek ücret tartışmasının yaşandığı alanlardan biri de taksiler. “Bozuk para yok”, “POS cihazı çekmiyor” veya “komisyon alırım” şeklindeki uygulamaların önüne geçilmesini amaçlayan yeni sistem için geçiş süreci devam ediyor.
13 Şubat 2026'da yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile taksilere taksimetreyle entegre çalışan Taksi Mali Cihazı kullanma zorunluluğu getirildi.
Yeni sistem kapsamında taksimetrede oluşan ücretin cihaza otomatik aktarılması, manuel tutar girişinin engellenmesi, yolculuk bilgilerinin otomatik kaydedilmesi ve fiş veya e-Belge düzenlenmesi öngörülüyor.
Taksicilerin cihazı kullanmaya başlamalarının ardından 15 gün içinde en az bir banka veya ödeme kuruluşuyla anlaşarak kartla ödeme kabul etmesi gerekiyor. Mevcut taksiler için başlangıçta 1 Eylül 2026 olarak belirlenen geçiş süresi ise Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 16 Kasım 2026'ya kadar uzatıldı.
Tüketicilere Fiş Ve Faturalarını Saklama Uyarısı
Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu, kartlı ödemelerde alınan ek ücretlerin kanuna aykırı olduğunu belirtiyor. Ağaoğlu, özellikle taksilerde tüketicilerden POS komisyonu adı altında ücret alınmasının hukuka aykırı olduğunu ifade ediyor.
Ağaoğlu, “Bu farkı ödemek zorunda kalan tüketicilerimiz, fiş veya faturalarıyla birlikte Tüketici Hakem Heyetlerine başvurarak ödedikleri bedeli yasal faiziyle geri alabilirler” uyarısında bulundu.
Esnaf Yüksek Komisyonlardan Şikâyetçi
Esnaf tarafında ise POS işlemlerinin oluşturduğu maliyet gündemde. Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, yüksek komisyonların yanı sıra kartlı satışlardan elde edilen paranın işletmelerin hesabına 40-45 gün sonra geçmesinin esnafın işletme sermayesini zorladığını belirtti.
Palandöken, küçük işletmelerin düşük kâr marjlarıyla faaliyetlerini sürdürmeye çalıştığını ifade ederek, hem esnafın hem de tüketicinin mağduriyet yaşamaması için bankaların komisyon oranlarını makul seviyelere çekmesi gerektiğini kaydetti.
