Nurizade Ziya Songülen Kimdir?
Nurizade Ziya Songülen, hem spor yöneticiliği hem de kariyeriyle dönemin önde gelen aydınlarından biriydi.
Doğum ve Vefat: 9 Eylül 1886 tarihinde İstanbul'da doğdu. 21 Ağustos 1936 tarihinde, 49 yaşındayken geçirdiği felç hastalığına bağlı beyin kanaması sonucu yine İstanbul'da hayatını kaybetti. Kabri, Aşiyan Mezarlığı'ndadır.
Ailesi ve Kökeni: Ziya Songülen, saraya yakın köklü bir Osmanlı ailesine mensuptu.
Eğitim ve Dil Bilgisi: Yüksek bir öğrenim görmüş olan Songülen, Saint-Joseph Fransız Lisesi'nden mezundur. İngilizce ve Fransızca dillerine ileri derecede hâkim olmasıyla tanınırdı.
Mesleği: Yüksek eğitimini tamamladıktan sonra kariyerine Düyûn-ı Umûmiye (Genel Borçlar İdaresi) memuru olarak devam etti. Aynı zamanda yüksek mühendis kimliği de bulunmaktadır. Bu görevleri, onun yurt içi ve yurt dışında geniş bir diplomatik ve dost çevresine sahip olmasına yardımcı olmuştur.
Fenerbahçe Spor Kulübü'ndeki Rolü
Ziya Songülen, Fenerbahçe Spor Kulübü'nün kimliğinin ve ilk yönetiminin şekillenmesinde temel kişidir.
Kuruculuk: 3 Mayıs 1907 tarihinde İstanbul'un Kadıköy ilçesine bağlı Moda semtinde, Şevkipaşazâde Ayetullah Bey ve Necip Okaner ile birlikte Fenerbahçe Spor Kulübü'nü kuran üç ana isimden biridir.
İlk Başkan: Kulübün kuruluşunun ardından gerçekleştirilen ilk yönetim kurulunda, Fenerbahçe Spor Kulübü'nün 1. Başkanı olarak görev yapmıştır.
Görev Süresi: İlk başkanlık görevini 1907-1908 yılları arasında yürütmüştür.
1 Numaralı Üye: Ziya Songülen, aynı zamanda kulübün 1 numaralı üyesi olarak tarihe geçmiştir.
Ancak Songülen'in kulüp içerisindeki aktif görevi kalıcı olmamıştır. 1910 yılında Fenerbahçe'den istifa etmiş, daha sonra geri dönmek istese de kendisine kulüp içinde aktif bir görev verilmemiştir.
Ziya Songülen Galatasaraylı mıydı?
Fenerbahçe'nin kuruluş dönemindeki bazı kurucularının Saint-Joseph gibi Fransız okullarında eğitim görmesi, bu okulların o dönemde Galatasaray Lisesi ile spor alanında yakın ilişkileri olması nedeniyle, kulübün "Galatasaraylılar tarafından kurulduğu" yönünde iddialar zaman zaman gündeme gelmiştir. Ancak bu iddia, kulüp tarihçileri tarafından genellikle reddedilmektedir.
İddianın Kaynağı: Bu tartışmaların odak noktası, kuruculardan bazılarının (örneğin Galip Kulaksızoğlu'nun) Galatasaray Lisesi'nde okumuş olmasıdır.
Tarihsel Gerçeklik: Bu durum, Ziya Songülen'in veya diğer kurucuların Galatasaraylı olduğu anlamına gelmez. Kulüp yöneticileri ve tarihçiler, Ziya Songülen'in Fenerbahçe'nin "bir numaralı kurucu üyesi" olduğunu ve bu tür çıkarımların doğru olmadığını vurgulamaktadır.
