Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair düzenleme; doğum izni sürelerinden sosyal medya ve oyun platformlarına, çocuk koruma sisteminden sosyal yardımlara kadar birçok başlıkta önemli yenilikler getiriyor.
Doğum İzni Süresi 24 Haftaya Çıkarıldı
Yeni düzenlemeyle birlikte kadın memur ve çalışanların doğum sonrası ücretli izin süresi önemli ölçüde artırıldı. Buna göre, doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 haftalık ücretli izin hakkı tanındı. Sağlık durumunun uygun olması halinde kadın memurlar, doğumdan önceki son 2 haftaya kadar çalışabilme imkânına da sahip olacak.
Ayrıca, eşinin doğum yapması halinde erkek memurların izin süresi 5 günden 10 güne çıkarıldı. Koruyucu aile olan kamu çalışanlarına ise çocuğun tesliminin ardından 10 gün izin verilmesi kararlaştırıldı.
Sosyal Medya ve Oyun Platformlarına Yeni Kurallar
Düzenleme kapsamında internet ve dijital platformlara yönelik yeni yükümlülükler de getirildi. Sosyal ağ sağlayıcıların 15 yaş altı çocuklara hizmet sunması yasaklanırken, 15 yaş üstü kullanıcılar için yaş doğrulama ve ebeveyn kontrol sistemleri zorunlu hale getirildi.
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), sosyal ağ ve oyun platformlarına yönelik denetim yetkisini genişletirken; kurallara uymayan platformlara reklam yasağı, bant daraltma ve ağır idari para cezaları uygulanabilecek.
Oyun platformları için de benzer şekilde yaş derecelendirme, ebeveyn kontrolü, temsilci bulundurma ve içerik denetimi zorunluluğu getirildi.
Çocuk koruma sistemine ilişkin düzenlemelerle birlikte “Merkezi İzleme Sistemi” oluşturulması kararlaştırıldı. Yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında kamera ve yazılım destekli izleme sistemi kurulacak, elde edilen veriler yalnızca belirli süre saklanacak ve mahkeme kararı olmadan paylaşılmayacak.
Ayrıca ağır suçlardan hüküm giymiş kişilerin çocuklara yönelik eğitim, bakım ve sosyal alanlarda çalışması yasaklanacak.
Koruyucu aile modeline yönelik teşvikler artırılırken, sosyal güvencesi olmayan ailelerin isteğe bağlı sigorta primlerinin devlet tarafından karşılanmasına yönelik düzenleme getirildi. Koruyucu ailelere ayrıca çocuk başına ekonomik destek ve izin hakları sağlanacak.
Sosyal ve ekonomik desteklerin kapsamı genişletilirken, yardım miktarlarına üst sınır getirildi ve desteklerin süreli ya da geçici olarak verilebilmesi hükme bağlandı.
Devlet Korumasındaki Gençlere İstihdam Hakkı
Düzenleme ile devlet korumasında yetişen gençlerin kamuya yerleştirilmesinde yeni kriterler belirlendi. Kamu kurumlarında belirli oranda kadro bu gençlere ayrılacak ve yerleştirmeler merkezi sistem üzerinden yapılacak.
Başvuru şartları arasında en az 5 yıl koruma altında kalma, belirli eğitim düzeyi ve yaş sınırı gibi kriterler yer aldı. Ayrıca özel sektörde istihdam edilen gençlerin sigorta primlerinin 5 yıl boyunca devlet tarafından karşılanması öngörüldü.
Sosyal Yardımlarda Yeni Sistem
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, sosyal yardım ve hizmetlerden yararlanacak kişilerin belirlenmesi için geniş veri erişim yetkisine sahip olacak. Gelir, sağlık ve sosyal durum bilgileri elektronik ortamda değerlendirilecek.
Kadın konukevlerinde kalan ve geliri olmayan kadınlara ise net harçlık verilmesi düzenlendi.
Kanunun yürürlüğe girmesiyle birlikte mevcut hak sahiplerinin mağdur olmaması için geçiş hükümleri de getirildi. Daha önceki düzenlemelerden yararlananların hakları korunurken, yeni şartlar kademeli olarak uygulanacak.
TBMM’de kabul edilen teklif, hem sosyal politika hem de dijital düzenlemeler açısından kapsamlı değişiklikler getirerek birçok alanda yeni bir dönemin kapısını araladı.
