Site aidatlarına yeni düzenleme kapsamında fahiş artışlara ve keyfi uygulamalara yönelik kapsamlı bir mevzuat çalışması hazırlandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmayla birlikte apartman ve site sakinlerinin uzun süredir yaşadığı aidat sorunlarının giderilmesi hedefleniyor. Düzenleme, milyonlarca konut sakini için yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendiriliyor.
Bakanlık kaynaklarından edinilen bilgilere göre, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nda değişiklik yapılmasına yönelik taslak tamamlandı. Buna paralel olarak Konutlarda Yönetim ve Denetim Hizmetlerinin Verilmesi Hakkında Kanun Taslağı hazırlandı. Böylece site aidatlarına yeni düzenleme hem aidat artışlarını hem de yönetim şirketlerinin faaliyetlerini kapsayacak şekilde ele alındı.
Aidat Artışlarına Yasal Sınır Getiriliyor
Mevcut mevzuatta site yönetim kurulları aidat toplama yetkisine sahip bulunuyor. Ancak aidat tutarlarının belirlenmesine ilişkin herhangi bir üst sınır yer almıyor. Bu durum, bazı site yöneticilerinin yüksek oranlı artışlar yapmasına yol açıyordu. Belirlenen bedellere yedi gün içinde itiraz edilmediğinde aidat tutarları kesinleşiyor ve site sakinleri için bağlayıcı hale geliyordu.
Site aidatlarına yeni düzenleme ile bu uygulama değiştiriliyor. Yapılacak değişiklik doğrultusunda site yöneticileri, yıl başında aidatlarda yalnızca Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen ve Cumhurbaşkanlığı onayıyla yürürlüğe giren yeniden değerleme oranı kadar artış yapabilecek. Böylece yöneticilerin tek taraflı ve sınırsız zam yapmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Yüksek Artışlar Kat Malikleri Kuruluna Bırakılacak
Yeniden değerleme oranının üzerinde bir artış yapılmasının zorunlu olduğu durumlarda karar yetkisi site yöneticilerinden alınarak kat malikleri kuruluna devredilecek. Buna göre, üç ay içinde toplanması zorunlu olan kat malikleri kurulu, aidat artış oranını belirleyecek.
İlk toplantıda karar alınabilmesi için site sakinlerinin yüzde 50 artı 1 çoğunluğunun sağlanması gerekecek. Bu çoğunluk sağlanamazsa ikinci toplantıda katılanların çoğunluğu ile karar alınabilecek. Bu süreç sonunda aidat tutarı, site yöneticileri tarafından değil doğrudan kat malikleri tarafından belirlenmiş olacak. Bu yöntemle site aidatlarına yeni düzenleme kapsamında şeffaflığın artırılması hedefleniyor.
Keyfi Harcamalara Karşı Denetim Mekanizması
Yeni düzenleme, yalnızca aidat artışlarıyla sınırlı kalmıyor. Site yönetimlerinin harcama kalemleri ve mali işlemleri de denetim altına alınıyor. Şeffaflıktan uzak ve belgesiz harcamaların önüne geçilmesi için yeni kontrol mekanizmaları oluşturuluyor.
Bu kapsamda site sakinlerinin mağduriyet yaşamasına neden olan keyfi giderler ve gerekçesiz bütçe artışlarının engellenmesi planlanıyor. Site aidatlarına yeni düzenleme ile yönetim faaliyetlerinin daha hesap verebilir hale gelmesi amaçlanıyor.
Yönetim Planlarında Karar Alma Kolaylaştırılacak
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılacak bir diğer değişiklik ise toplu yapılardaki yönetim planlarını kapsıyor. Mevcut uygulamada yönetim planı değişiklikleri için kat malikleri temsilciler kurulunda beşte dört çoğunluk aranıyor. Yeni düzenleme ile bu oran üçte ikiye düşürülecek.
Bu değişiklik sayesinde site yönetimlerinin toplanma ve karar alma süreçlerinin daha hızlı ve etkin şekilde yürütülmesi hedefleniyor. Uzun süredir yaşanan toplantı yetersizliği ve karar alınamaması sorunlarının azaltılması amaçlanıyor.
Yönetim Şirketlerine Yıllık Denetim Şartı
Site aidatlarına yeni düzenleme kapsamında yönetim şirketleri de doğrudan denetim altına alınacak. Bakanlık tarafından yetkilendirilecek denetçiler, şirketleri yılda en az bir kez inceleyecek. Ayrıca site sakinleri, periyodik denetimler dışında bireysel ve konu bazlı denetim talebinde bulunabilecek.
Bu talepler doğrultusunda gerekli görülmesi halinde bağımsız denetim yapılabilecek. Denetimlerde usulsüzlük tespit edilmesi durumunda ilgili şirketlere idari ve mali yaptırımlar uygulanacak.
Elektronik Denetim Sistemi Kurulacak
Denetim süreçlerinin etkin şekilde yürütülmesi amacıyla Bakanlık tarafından elektronik bir yazılım sistemi kurulacak. Bu sistem sayesinde denetimler yalnızca fiziki incelemelerle sınırlı kalmayacak. Yedi gün yirmi dört saat esasına dayalı kontroller yapılabilecek.
Buna göre tüm mali işlemler ve yönetim faaliyetleri kayıt altına alınacak. Site aidatlarına yeni düzenleme ile dijital denetim altyapısının devreye alınması, şeffaflık ve hesap verilebilirlik açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Hazırlanan düzenlemelerin yasalaşmasıyla birlikte apartman ve site yönetimlerinde yeni bir dönemin başlaması bekleniyor. Amaç, aidat yükünün dengelenmesi ve site sakinlerinin haklarının korunması olarak öne çıkıyor.
