Eğitim Hayatı ve Erken Dönem (Kaç Yaşında, Nereli, Ne Mezunu?)
-
Doğumu ve Kökeni: Kafkasya göçmeni Topaloğlu Ali Ağa'nın torunu olan Toptan, 3 Ocak 1943 tarihinde Rize'de dünyaya gelmiştir. (Günümüz 2026 yılı itibarıyla 83 yaşındadır).
-
Eğitimi (Ne Mezunu?): İlkokula Rize'de başlamış, babasının görevi nedeniyle eğitimini Zonguldak Kilimli İlkokulu, Merkez Ortaokulu ve Mehmet Çelikel Lisesi’nde (1962 mezunu) tamamlamıştır. 1962 yılında girdiği İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1966 yılında mezun olmuştur.
-
Gençlik Yılları ve Mesleğe Girişi: Üniversite yıllarında Adalet Partisi (AP) Gençlik Kolları İstanbul Başkanlığı yapmış ve Millî Türk Talebe Birliği (MTTB) çalışmalarında aktif rol almıştır. Askerliğini Sarıkamış'ta yedek askeri hâkim olarak tamamladıktan sonra Zonguldak’ta serbest avukatlığa başlamış ve Zonguldak Belediye Meclis Üyeliği yapmıştır.
Siyasi Kariyeri ve Bakanlıkları (Mesleği Ne?)
-
İlk Dönemleri: 1977 yılında henüz 34 yaşındayken AP Zonguldak Milletvekili olarak meclise girmiştir. 1979 yılında Süleyman Demirel'in kurduğu azınlık hükümetinde Devlet Bakanı olarak atanarak dönemin en genç bakanları arasına girmiş ve bu görevi 12 Eylül 1980 askeri darbesine kadar sürdürmüştür.
-
DYP Yılları: Darbe sonrası siyasi yasaklar döneminde Süleyman Demirel'in avukatlığını üstlenerek açılan davaların beraatle sonuçlanmasını sağlamıştır. Yasaklar kalkınca 1986 ara seçimlerinde Doğru Yol Partisi'nden (DYP) Zonguldak milletvekili seçilmiştir.
-
Bakanlık Görevleri: DYP-SHP koalisyon hükümetlerinde (1991-1993) Millî Eğitim Bakanlığı; Tansu Çiller hükümetinde ise (1995) Kültür Bakanlığı görevlerini yürütmüştür. 1993 ve 1999 yıllarında DYP Genel Başkanlığı için Tansu Çiller'e karşı aday olmuş ancak kazanamamıştır.
AK Parti Dönemi, TBMM Başkanlığı ve Güncel Görevi
-
TBMM Başkanlığı: 2002 yılında AK Parti'ye katılmış ve parti bünyesinde Adalet Komisyonu Başkanlığı yapmıştır. 9 Ağustos 2007 tarihinde uzlaşma adayı olarak 23. TBMM Başkanı seçilmiş ve bu görevi 2009'a kadar başarıyla sürdürmüştür. 2015 yılında aktif milletvekilliği hayatını noktalamıştır.
-
Güncel Görevi: 2017-2021 yılları arasında Kamu Görevlileri Etik Kurulu Başkanlığı yapmıştır. 2019 yılında atandığı Cumhurbaşkanlığı Yüksek İstişare Kurulu (YİK) Üyeliği görevini günümüzde de aktif olarak sürdürmektedir.
Özel Hayatı (Evli mi?)
-
Ailesi: Hukukçu ve engelli hakları savunucusu Saime Toptan ile evli olup, çiftin bu evlilikten 3 çocuğu ve torunları vardır.
-
Akademik ve Sosyal Yönü: Hukuk alanında yayımlanmış iki kitabı bulunmakta olup, çeşitli sivil toplum örgütlerinin kuruluşuna öncülük etmiştir. Memleketi Zonguldak'ta adına açılmış eğitim kurumları bulunmaktadır.
