SGK’nın “Sahte İş Yeri ve Sahte Sigortalılık Tespit Projesi”, milyonlarca veri üzerinde yapay zekâ destekli analizler gerçekleştiriyor. Kurum, yaklaşık 100 farklı parametreyi dikkate alarak fiilen çalışmayan kişiler üzerinden yapılan sahte sigorta kayıtlarını sistem üzerinden belirliyor. 2011-2016 yılları arasında tescil edilen 4,6 milyon iş yeri incelenirken, şüpheli iş yerleri hızlı şekilde denetime alınıyor. Bu sayede yıllar süren manuel incelemeler artık çok daha kısa sürede tamamlanabiliyor.
Binlerce Sahte İş Yeri Ortaya Çıkarıldı
Yürütülen denetimler, sahte sigortalılıkta büyük ölçekli bir tabloyu ortaya koydu. Bugüne kadar 3 bin 273 sahte iş yeri tespit edilirken, bu iş yerleri üzerinden yapılan sahte sigorta bildirimleri nedeniyle yüzbinlerce kişinin işlemleri iptal edildi.
128 sahte iş yerinde 18 bin 191 sahte sigortalı tespit edildi; 487,5 milyon TL’lik borç ortaya çıktı.
195 sahte iş yerinde 20 bin 578 sahte sigortalı bulundu; 1,27 milyar TL’lik kamu zararı hesaplandı.
Toplamda, 3 bin 273 sahte iş yeri üzerinden bildirilen 245 bin 740 kişinin sigortalılığı ve emekliliği iptal edilmiş durumda.
Sahte sigortalılık sadece iptal ile sınırlı kalmıyor. Sahte sigortalılık yoluyla emekli olanların maaşları kesiliyor ve bugüne kadar ödenen tüm tutarlar, faiziyle birlikte geri talep ediliyor. Ayrıca, bu süreçte kullanılan sağlık hizmetlerinin bedeli de kişilerden tahsil ediliyor.
Adli Süreç Başlatılıyor
Sahte sigortalı gösterilen kişiler ve bu sistemi organize eden iş yerleri hakkında adli süreçler başlatılıyor. SGK, bu tür kayıtların “hatır sigortası” olarak yapılmasının ağır sonuçlar doğurduğunu vurguluyor. Mevzuata göre, sigortalılığın geçerli sayılması için gerçek ve fiili çalışma şartı bulunuyor.
Bu tablo, sahte sigortalılık ve kayıt dışı istihdamla mücadelenin kararlılıkla sürdüğünü ve denetimlerin giderek dijitalleştiğini gösteriyor.
