Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında motorinden alınan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV), ağustos ayının kalan bölümü için sıfırlandı. Litre başına 7,74 liralık ÖTV’nin kaldırılması ve bu vergi üzerinden hesaplanan KDV’nin de devreden çıkmasıyla motorinin litre fiyatında yaklaşık 9,25-9,30 liralık indirim potansiyeli oluştu. Düzenlemenin pompa fiyatlarına ne zaman ve ne ölçüde yansıyacağı ise yakından takip ediliyor.
Akaryakıt fiyatlarında milyonlarca sürücüyü ve özellikle taşımacılık sektörünü ilgilendiren yeni bir gelişme yaşandı. Motorinden alınan ÖTV'nin geçici olarak sıfırlanmasıyla birlikte litre fiyatında önemli bir düşüşün önü açıldı.
Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı doğrultusunda motorin için uygulanan ÖTV, ağustos ayının kalan dönemi boyunca sıfır olarak uygulanacak.
Düzenlemenin ardından motorin fiyatlarında yaklaşık 10 liraya yaklaşan bir indirim beklentisi oluşurken, gözler akaryakıt istasyonlarında yapılacak fiyat güncellemelerine çevrildi.
Motorinde yaklaşık 9,3 liralık indirim potansiyeli
Sözcü yazarı ve ekonomist Mahmut Aydoğmuş, düzenlemenin motorin fiyatlarına olası etkisine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Aydoğmuş'un verdiği bilgilere göre, düzenleme öncesinde motorinin litresinde 7,74 lira ÖTV uygulanıyordu. ÖTV'nin sıfırlanmasıyla birlikte yalnızca bu tutar ortadan kalkmayacak; aynı zamanda ÖTV üzerinden hesaplanan KDV yükü de azalacak.
KDV etkisinin de hesaba katılmasıyla birlikte motorinin litre fiyatında yaklaşık 9,25-9,30 liralık bir indirim potansiyeli oluştuğu belirtildi.
Ancak söz konusu vergi indiriminin oluşmasına rağmen, indirimin henüz tamamen pompa fiyatlarına yansımadığı ifade edildi.
Gözler akaryakıt istasyonlarında
Motorinde yaklaşık 9,3 liraya ulaşabilecek indirim beklentisi, araç sahiplerinin yanı sıra özellikle ticari araç kullanıcıları ve taşımacılık sektöründe de yakından takip ediliyor.
Motorin fiyatlarındaki değişimin yalnızca bireysel araç sahiplerinin akaryakıt giderlerini değil, karayolu taşımacılığı maliyetlerini de doğrudan etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Bu nedenle düzenlemenin pompa fiyatlarına ne ölçüde yansıyacağı ve istasyonların tabelalarında ne zaman değişiklik yapılacağı önem taşıyor.
ÖTV için kademeli artış takvimi belirlendi
Düzenleme yalnızca ağustos ayıyla sınırlı tutulmadı. Yeni kararla birlikte motorinin eşel mobil sistemi kapsamındaki uygulamasında da değişikliğe gidildi.
Motorinde ağustos ayı boyunca ÖTV'nin sıfır olarak uygulanmasının ardından, eylül ayından itibaren verginin kademeli şekilde artırılması planlandı.
Belirlenen takvime göre motorinden alınacak ÖTV tutarları şöyle olacak:
- Ağustos: 0 TL
- Eylül: 3 TL
- Ekim: 6 TL
- Kasım: 9 TL
- Aralık: 12 TL
- 1 Ocak 2027: 13,9006 TL
Böylece ağustos ayında vergi kaynaklı önemli bir fiyat avantajı sağlanırken, yılın son aylarına doğru ÖTV'nin kademeli olarak yeniden artırılması öngörülüyor.
Motorin eşel mobil sisteminden çıkarıldı
Yeni düzenlemeyle motorin, eşel mobil sistemi kapsamından tamamen çıkarıldı.
Sistem kapsamında daha önce akaryakıt fiyatlarındaki belirli değişimlerin bir bölümünün ÖTV üzerinden dengelenmesi amaçlanıyordu. Yeni uygulamayla ise motorin için farklı bir vergi takvimi oluşturuldu.
Bu kapsamda ağustos ayında ÖTV'nin sıfırlanmasıyla fiyatlarda düşüş alanı oluşturulurken, takip eden aylarda ÖTV'nin kademeli olarak yükseltilmesi planlandı.
Benzin ve LPG'de uygulama eylül sonuna kadar devam edecek
Benzin ve LPG tarafında ise mevcut eşel mobil uygulamasının 30 Eylül 2026'ya kadar devam etmesi kararlaştırıldı.
Bu kapsamda rafineri fiyatlarında yaşanabilecek artışların belirli bir bölümünün ÖTV üzerinden karşılanması sürdürülecek. Olası fiyat düşüşlerinde ise indirim tutarı kadar ÖTV artışı uygulanabilecek.
Ancak 1 Ekim 2026 itibarıyla benzin ve LPG'de de eşel mobil sisteminin sona erdirilmesi ve serbest piyasa fiyatlamasına geçilmesi planlanıyor.
Düzenlemenin amacı maliyet baskısını azaltmak
Hazine ve Maliye Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgilere göre düzenlemenin temel nedenleri arasında uluslararası piyasalarda motorin fiyatlarının son dönemde benzine kıyasla daha hızlı yükselmesi bulunuyor.
Motorinin yalnızca bireysel ulaşımda değil, gıda taşımacılığı, lojistik, sanayi ve şehirler arası ulaşım gibi birçok alanda temel maliyet kalemlerinden biri olması nedeniyle fiyat artışlarının ekonominin geneline yayılan etkiler oluşturabileceği değerlendiriliyor.
Bu nedenle motorinde ÖTV'nin geçici olarak sıfırlanmasıyla tüketiciler, nakliyeciler ve sanayiciler üzerindeki maliyet baskısının azaltılması hedefleniyor.
Gıda ve taşımacılık maliyetlerine de yansıması bekleniyor
Motorin fiyatındaki düşüşün yalnızca akaryakıt tüketen araç sahipleriyle sınırlı kalmayacağı belirtiliyor.
Özellikle kamyon, tır, otobüs ve ticari araçların yoğun şekilde motorin kullanması nedeniyle akaryakıt maliyetlerindeki düşüşün taşımacılık giderlerini aşağı çekmesi, bunun da lojistik maliyetleri üzerinden farklı sektörlere yansıması bekleniyor.
Gıda ürünlerinin tarladan depoya, depodan market ve satış noktalarına taşınmasında kullanılan araçların büyük bölümünün motorin tüketmesi nedeniyle, düzenlemenin gıda fiyatları üzerindeki maliyet baskısını da azaltmasının hedeflendiği ifade ediliyor.
1 Ekim sonrası fiyatlama yeniden değişecek
Motorinde ağustos ayında başlayan vergi indiriminin ardından eylül ayından itibaren ÖTV'nin kademeli olarak artırılması planlanırken, benzin ve LPG'de ise 1 Ekim'den itibaren yeni bir fiyatlama dönemine geçilecek.
Böylece yılın son çeyreğinde akaryakıt piyasasında hem vergi düzenlemeleri hem de uluslararası petrol ve ürün fiyatlarındaki hareketlilik fiyatların belirlenmesinde daha fazla etkili olacak.
Motorinde ise şu aşamada en dikkat çekici gelişme, ÖTV'nin sıfırlanmasıyla birlikte oluşan yaklaşık 9,25-9,30 liralık indirim potansiyeli. İndirimin pompa fiyatlarına ne ölçüde yansıyacağı ise önümüzdeki günlerde netleşecek.
