Defterdar Koçaş, Ocak ayında başlayıp Nisan ayında sona eren sürece “hasılat dönemi” ya da vergilendirme dönemi dendiğini belirtti.
Verginin kamu giderlerinin en önemli finansman kaynağı olduğunu ifade eden Koçaş, vergilerin gerçek ve tüzel kişilerin elde ettikleri gelirlerin safi tutarı üzerinden alındığını söyledi. Koçaş, safi tutarın, gelir elde edilirken yapılan giderlerin düşülmesinden sonra kalan miktar olduğunu vurguladı.
Türk vergi sisteminde vergilerin üç kaynaktan alındığını belirten Koçaş, bunları gelir üzerinden, harcamalar üzerinden ve servet üzerinden alınan vergiler olarak sıraladı.
Mart ayıyla birlikte gelir vergisi beyanname döneminin başladığını hatırlatan Koçaş, mükelleflerin beyannamelerini süresinde vermeleri gerektiğini söyledi. Ocak ayında Motorlu Taşıtlar Vergisi ile başlayan sürecin, Şubat ayında değerli konut vergisi ile devam ettiğini, Mart ayında ise gelir vergisi beyannamelerinin verilmesi ve tahakkuk eden vergilerin ilk taksitinin ödenmesi gerektiğini belirtti. Nisan ayında da kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi ve vergilerin ödenmesi gerektiğini ifade etti.
Koçaş, özellikle gayrimenkul sermaye iradı yani kira gelirleri üzerinde durdu. Gelirin yedi unsurundan biri olan gayrimenkul sermaye iradının, kişilerin sahip oldukları taşınmazları kiraya vermeleri sonucu elde ettikleri gelirleri kapsadığını söyledi.
2025 yılı için kira gelirlerinde 47 bin liralık istisna bulunduğunu belirten Koçaş, örnek olarak yıllık 120 bin lira kira geliri elde eden bir kişinin, beyannamesini süresinde vermesi halinde 47 bin liralık istisnadan yararlanabileceğini, aksi takdirde bu haktan faydalanamayacağını ifade etti.
Beyannamelerin meslek mensupları aracılığıyla verilebileceği gibi Gelir İdaresi Başkanlığı’nın Hazır Beyan Sistemi üzerinden de kolayca verilebileceğini söyleyen Koçaş, sistemin mükellefleri adım adım yönlendirdiğini belirtti.
Kira gelirlerinde iki yöntem bulunduğunu ifade eden Koçaş, bunların gerçek gider usulü ve götürü gider usulü olduğunu söyledi. Gerçek gider yönteminde yapılan masrafların mahsup edilebildiğini, götürü gider yönteminde ise sistemin otomatik hesaplama yaptığını belirtti.
Kira ödemelerinin mutlaka banka ve finans kurumları aracılığıyla yapılması gerektiğini vurgulayan Koçaş, elden yapılan ödemelerde hem kiracı hem de mal sahibinin cezai yaptırımla karşılaşabileceğini ifade etti.
Yıllık 4 milyon 300 bin lirayı aşan ücret geliri elde edenlerin de, gelirleri kaynaktan kesilmiş olsa dahi beyanname vermeleri gerektiğini belirten Koçaş, bu kapsamdaki mükelleflerin de Hazır Beyan Sistemi üzerinden işlem yapabileceğini söyledi.
Gelir İdaresi’nin yapay zekâ ve çeşitli analiz sistemleri kullandığını belirten Koçaş, banka hareketleri, tapu işlemleri ve diğer finansal verilerin dijital ortamda izlenebildiğini ifade etti.
Yozgat’ta yapılan analizlerde bin 506 mükellefin incelendiğini, yaklaşık 2,5 milyar liralık işlem tespit edildiğini ancak bunun 1 milyar lirasının beyan edildiğini açıkladı. Eksik beyan tespit edilen mükelleflerin izaha davet edildiğini, yeterli açıklama yapılmaması halinde cezalı işlem uygulandığını belirtti.
Koçaş, mükelleflerin Dijital Vergi Dairesi üzerinden zaman zaman durumlarını kontrol etmeleri gerektiğini belirterek buna “mali check-up” adını verdi. Trafik cezaları, geçiş ücretleri ve diğer borçların da sistem üzerinden görülebileceğini ifade etti.
Yeni beyan döneminin hayırlı olmasını dileyen Koçaş, mükelleflerin gerçek tutarlar üzerinden ve süresinde beyanname vermeleri gerektiğini sözlerine ekledi.
