AK Parti, toplum sağlığını tehdit eden sigara kullanımına karşı yeni bir yasal düzenleme için çalışmalarını sürdürüyor. Sağlık Bakanlığı bürokratlarının AK Parti grubuna yaptığı sunumlarda, Türkiye'de yıllık sigara tüketiminin 8,5 milyar pakete ulaştığı bilgisi paylaşıldı.
Sunumlarda kadınlarda tütün kullanımındaki artış da dikkat çekti. 2008-2025 döneminde kadınların sigara kullanım oranının yüzde 35 yükseldiği, erkeklerde ise aynı dönemde gerileme yaşandığı belirtildi.
Özellikle kadınlara yönelik slim (ince) sigaraların pazarlanması ve bu ürünlerin nikotin içeriğinin tüketim alışkanlıklarına etkisi de değerlendirmeye alındı.
HES Kodu Benzeri Takip Sistemi Gündemde
Sigara satışlarının kontrol altına alınması amacıyla, salgın döneminde uygulanan Hayat Eve Sığar (HES) koduna benzer bir takip sisteminin kurulması seçenekler arasında yer alıyor.
Sağlık Bakanlığının teknik altyapısının böyle bir uygulamaya imkân verdiği belirtilirken, sigara satışlarının bakkal, büfe ve market gibi çok sayıda işletme üzerinden yapılması nedeniyle sistemin kısa vadede hayata geçirilmesinin kolay olmadığı ifade ediliyor.
Bu kapsamda Ticaret Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kurumların ortak çalışma yürütmesi gerekiyor. Takip sistemine ilişkin altyapı tamamlanana kadar mevcut denetimlerin güçlendirilmesi ve yaptırımların artırılması hedefleniyor.
Çocuklara Sigara Satan İşletmelere Ruhsat Yaptırımı
Yeni düzenleme hazırlığında çocuklara sigara satışının önlenmesi de önemli başlıklar arasında bulunuyor.
Mevcut mevzuata göre 18 yaşından küçüklere tütün ürünü satışı yasak. Ancak yasağı ihlal eden işletmelere yönelik yaptırımların yeterince caydırıcı olmadığı değerlendiriliyor.
Yeni hazırlık kapsamında çocuklara sigara sattığı tespit edilen işletmelerin ruhsatlarının belirli bir süre askıya alınması ve ticari faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması üzerinde duruluyor.
İhlalin tekrarlanması durumunda daha ağır yaptırımların uygulanması da gündemde.
Sigara Cezaları Yeniden Değerlendirilecek
Sigara yasağına ilişkin idari para cezalarının yükseltilmesi de düzenleme hazırlığının önemli başlıklarından biri olacak.
2026 yılı itibarıyla kapalı alanlarda sigara içenlere 1764 lira idari para cezası uygulanıyor. Sigara yasağına ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyen işletmelere ise ihlalin niteliğine göre 24 bin 440 liradan 122 bin 660 liraya kadar ceza kesilebiliyor.
Tekrarlanan ihlallerde cezalar artırılırken, üçüncü ihlalde işyerinin 10 günden bir aya kadar kapatılması mümkün olabiliyor.
Mevcut ceza tutarlarının günümüz şartlarına göre yeniden ele alınması ve özellikle işletmelere yönelik yaptırımların daha caydırıcı hâle getirilmesi gerektiği görüşünün ağırlık kazandığı kaydedildi.
Sigara Denetimleri Sıklaştırılacak
Sigara yasağına yönelik denetimlerin son dönemde yeterince etkin yürütülmediği ve kapalı alanlarda ihlallerin arttığı yönündeki değerlendirmeler de yeni düzenlemenin gerekçeleri arasında yer alıyor.
Bu kapsamda bakanlıklara bağlı denetim ekiplerinin sahadaki kontrollerinin sıklaştırılması, kurumlar arası çapraz denetimlerin artırılması ve tespit edilen ihlallere karşı yaptırımların daha etkin uygulanması planlanıyor.
