Gizli şeker olarak bilinen ya da tıbbi adıyla pre-diyabet, günümüzde yaygın olarak görülen sağlık sorunlarından biridir. Kandaki şeker seviyelerinin normalden yüksek ancak diyabet tanısı koyulacak kadar yüksek olmadığı bir durumdur.
İnsülin direncinin yükselmesiyle meydana getirdiği gizli şeker, genellikle genetik, obezite, hareketsiz bir yaşam, sağlıksız beslenme ve buna bağlı olarak karın çevresinde yağlanma gibi faktörlere bağlı şekilde meydana gelir.
Gizli Şeker Neden Olur?
Bu durum, kan şekeri seviyelerinin normalden yüksek olmasına rağmen diyabet tanısı koyulacak seviyede olmamasıyla tanımlanır.
Bu aşama, tip 2 diyabet ve ilişkili sağlık sorunlarına doğru ilerlemenin durdurulabileceği bir fırsat penceresi sunar. Gizli şekerin temel tedavi yöntemlerinden biri sağlıklı ve düzenli beslenmedir.
Nasıl Beslenilmelidir?
Lif açısından zengin besinler:
Lifli besinleri tercih edilmeli çünkü lifli gıdalar sindirimi yavaşlatarak kan şekerinin dengeli bir şekilde yükselmesini sağlar. Bu sebeple tam tahıllar, sebzeler, meyveler ve baklagiller öncelikli olarak tercih edilmelidir.
Tam tahıllar:
Tam buğday ekmeği, yulaf, kinoa, esmer pirinç gibi tam tahıllar, gizli şeker hastaları için ideal seçeneklerdir.
Sebzeler:
Brokoli, kabak, lahana, ıspanak gibi nişasta oranı düşük sebzeler her öğünde yer almalıdır.
Meyveler:
Elma, çilek, böğürtlen ve armut gibi düşük glisemik indeksli meyveler tercih edilmelidir.
Protein içeren besinler:
Proteinler, tokluk hissini artırarak kan şekerinin ani yükselmesini önler.
Tavuk, balık, hindi gibi yağsız hayvansal protein kaynakları günlük beslenmenin önemli bir parçası olmalıdır.-Mercimek, nohut ve fasulye gibi bitkisel proteinler hem lif hem de vitamin-mineral içeriği açısından zengindir.
Bitkisel yağları tercih etmek:
Gizli şeker hastaları için sağlıklı yağlar hem enerji verir hem de insülin duyarlılığını artırmaya yardımcı olur.-Avokado, ceviz, badem gibi yağlı tohumlar bu grupta yer alır.
Zeytinyağı ise yemeklerde kullanılabilecek en sağlıklı yağ seçeneklerinden biridir.
Glisemik indeksi düşük gıdalar:
Kan şekeri seviyesini yavaş ve dengeli bir şekilde yükseltir. Bu nedenle beslenme planına yulaf ezmesi, kepekli makarna, tam tahıllı kraker gibi besinler eklenmelidir.
Probiyotik Gıdalar:
Yoğurt, kefir ve turşu gibi fermente gıdalar bağırsak sağlığını destekler ve dolaylı olarak kan şekeri metabolizmasına olumlu katkıda bulunur.
Su Tüketimi:
Günlük yeterli miktarda su içmek, kan şekerinin dengelenmesine yardımcı olur. Şekerli içecekler yerine su, bitki çayı ya da şekersiz kahve tercih edilmelidir.
Sağlığınız için bu tür gıdalara, içeceklere yer verilmelidir.
Neleri Yememek lazım?
Rafine Şeker ve Şeker İçeren Gıdalar:
Şekerli tatlılar, gazlı içecekler, çikolatalar ve şeker katkılı hazır yiyecekler kan şekerini hızla yükselttiği için tüketilmemelidir.
İşlenmiş Karbonhidratlar:
Beyaz ekmek, beyaz pirinç ve makarna gibi işlenmiş karbonhidratlar ani kan şekeri yükselmelerine neden olabilir. Bu tür yiyecekler yerine tam tahıllı alternatifler tercih edilmelidir.
Trans Yağlar:
Fast food, margarin ve paketli atıştırmalıklar trans yağ içerir. Bu yağlar, hem insülin duyarlılığını düşürür hem de kalp sağlığını olumsuz etkiler.
Tatlandırıcı Katkılı Ürünler:
Yapay tatlandırıcı içeren gıdalar da zararlı olabilir. Bu ürünlerin uzun vadeli etkileri tartışmalı olduğu için tüketim sınırlandırılmalıdır.
Alkol:
Alkol tüketimi, kan şekerinde ani dalgalanmalara yol açabilir. Bu nedenle alkol mümkün olduğunca az tüketilmeli ya da tamamen bırakılmalıdır.
Bu tür gıdalardan, içeceklerden uzak durulmalıdır.
