Camii, Mimar Sedefkâr Mehmed Ağa tarafından tasarlanmış olup, Osmanlı mimarisi ile Bizans kilise mimarisinin birleşiminden oluşan özgün bir yapıya sahiptir.
Sultanahmet Camii, Avrupalılar tarafından “Mavi Camii” olarak adlandırılmasının nedeni, iç ve dış mekanlarının 20.000’i aşkın İznik çinisiyle bezeli olmasıdır.
Mavi, yeşil ve beyaz tonların hâkim olduğu bu çiniler, camiyi görsel açıdan zenginleştirmiştir. Ayrıca caminin yarım kubbeleri ve büyük kubbesi, mavi tonlardaki kalem işleriyle süslenmiştir.
Ayasofya’nın 1935 yılında müzeye dönüştürülmesinden sonra, Sultanahmet Camii İstanbul’un ana ibadethanesi konumuna gelmiştir. Yapının külliyesi, cami dışında medreseler, hünkar kasrı, arasta, dükkânlar, hamam, çeşmeler, sebiller, türbeler, darüşşifa, sıbyan mektebi, imarethane ve kiralık odalardan oluşan büyük bir kompleks şeklindedir. Ancak bu yapılar zamanla yıkılmış veya günümüze kadar ulaşamamıştır.
Sultanahmet Camii, Osmanlı mimarisinin zirve noktalarından biri olarak kabul edilir. Özellikle 43 metre yüksekliğindeki merkezi kubbe, 23,5 metre çapıyla dikkat çeker. Caminin iç kısmı, 200’den fazla renkli cam ile aydınlatılmış olup, bu camlar da Diyarbakırlı Seyyid Kasım Gubarî tarafından yazılan hat sanatının önemli örneklerinden biridir. İznik çinileri, caminin hem iç hem de dış mekanlarını zenginleştirerek, geleneksel bitki motifleri ve mavi-sarı tonlardaki süslemeleriyle dikkat çekici hale gelmiştir.
Sultanahmet Camii, Osmanlı cami mimarisi ile Bizans kilise mimarisinin 200 yıllık sentezini yansıtan önemli bir eserdir. Ayasofya’nın etkilerini taşısa da geleneksel İslami mimari unsurları da barındırır. Camii, Osmanlı İmparatorluğu’nun son büyük camisi olarak kabul edilir ve Mimar Sedefkâr Mehmed Ağa’nın “büyüklük, heybet ve ihtişam” gibi tasarım unsurlarını başarıyla yansıtma çabalarını vurgular.
