14 Eylül 1870’te İstanbul’da doğan Cevat Paşa, özellikle Çanakkale Deniz Savaşları sırasında gösterdiği başarı nedeniyle “18 Mart Kahramanı” olarak anılmıştır.
Erken Yaşam Ve Eğitimi
Müşir Şakir Paşa’nın oğlu olarak dünyaya gelen Cevat Çobanlı, köklü bir askerî geleneğe sahip Çobanoğulları ailesine mensuptur. Eğitim hayatına Galatasaray Lisesi’nde başlayan Çobanlı, ardından Harp Okulu’nu 1891 yılında üsteğmen rütbesiyle bitirdi. 1894 yılında Harp Akademisi’ni birincilikle tamamlayarak kurmay subay oldu.
Genç yaşlardan itibaren Osmanlı ordusunda çeşitli kritik görevler üstlenen Cevat Paşa, yurt dışında da askerî gözlem ve diplomatik temaslarda bulundu. Fransa, Almanya ve Hollanda’da düzenlenen askerî faaliyetlere katılarak uluslararası tecrübe kazandı.
Balkan Savaşları’ndaki Görevleri
Balkan Savaşları sırasında Şark Ordusu Kurmay Başkanlığı ve Çatalca Ordusu’nda önemli görevler üstlenen Cevat Paşa, savaş sonrasında tümen komutanlığı ve sınır komisyonu başkanlığı gibi görevlerde bulundu.
I. Dünya Savaşı Ve Çanakkale’deki Başarısı
I. Dünya Savaşı sırasında 10 Ağustos 1914’te Çanakkale Müstahkem Mevkii Komutanlığı’na atanan Cevat Paşa, Boğaz savunmasının en kritik isimlerinden biri oldu.
18 Mart 1915’te İtilaf Devletleri donanmasının Çanakkale Boğazı’nı geçme girişimi, onun komutasındaki savunma sayesinde başarısızlığa uğratıldı. Bu zafer, Osmanlı savaş tarihinde dönüm noktalarından biri olarak kabul edilir ve Cevat Paşa’ya “18 Mart Kahramanı” unvanını kazandırır.
Savaşın ilerleyen dönemlerinde Galiçya ve Filistin cephelerinde kolordu ve ordu komutanı olarak görev yapan Cevat Paşa, özellikle Filistin Cephesi’nde İngiliz kuvvetlerine karşı mücadele etti.
Mütareke Dönemi Ve Devlet Görevleri
Mondros Mütarekesi sonrasında devlet yönetiminde önemli görevler üstlenen Cevat Paşa, 1918 yılında Genelkurmay Başkanlığı görevini yürüttü. Ardından kısa bir süre Harbiye Nazırlığı yaptı.
1919 yılında yeniden Genelkurmay Başkanlığı görevine getirilen Cevat Paşa, Osmanlı Devleti’nin işgal sürecinde askerî organizasyonun başındaki isimlerden biri oldu.
Malta Sürgünü
Malta Sürgünü kapsamında, 16 Mart 1920’de İstanbul’u işgal eden İngiliz kuvvetleri tarafından tutuklandı. Bekirağa Bölüğü’nde kısa süre tutulduktan sonra Malta’ya sürgün edildi.
Kurtuluş Savaşı Ve Sonrası
Serbest bırakılmasının ardından 1922 yılında Ankara’ya geçen Cevat Paşa, Kurtuluş Savaşı sürecinde çeşitli askerî görevler üstlendi. El-Cezire Bölgesi Komutanlığı ve Ordu Müfettişliği yaptıktan sonra milletvekilliğine seçildi.
Cumhuriyet döneminde ise askerî ve diplomatik görevlerini sürdüren Cevat Çobanlı, uluslararası konferanslarda Türkiye’yi temsil etti. 1935 yılında orgeneral rütbesiyle emekli oldu.
Ölümü Ve Mirası
Cevat Çobanlı, 13 Mart 1938’de İstanbul’da hayatını kaybetti. Naaşı daha sonra Ankara’daki Devlet Mezarlığı’na nakledildi.
Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan kritik bir dönemde görev yapan Cevat Paşa, özellikle Çanakkale’deki savunma başarısıyla Türk askerî tarihinin önde gelen isimleri arasında yer almaktadır.
