Sürücü belgelerinin standart olarak 10 yıl geçerli olduğu düşünülse de ehliyetin arka yüzündeki 12'nci maddede yer alan kısıtlama kodları bu süreyi değiştirebiliyor. Sağlık kontrolü süresi dolan sürücüler idari para cezasıyla karşılaşabileceği gibi olası bir trafik kazasında ciddi maddi yükümlülük altına da girebiliyor.
Türkiye'de en yaygın kullanılan sürücü belgesi türü olan B sınıfı ehliyetlerde, ön yüzde yer alan son geçerlilik tarihi her durumda tek başına yeterli olmayabiliyor. Ehliyet alımı veya yenileme sırasında hekimler tarafından belirlenen sağlık kısıtlamaları, belgenin arka yüzündeki 12'nci maddede özel kodlarla gösteriliyor.
10 Yıllık Geçerlilik Süresini Kısaltan 103 Kodları
Sürücü adaylarının sağlık raporu sürecinde yapılan değerlendirmelerde şeker, kalp, uyku apnesi, nörolojik bulgular veya görme ve işitmeyle ilgili periyodik takip gerektiren durumlar tespit edilebiliyor. Bu durumda sürücünün belirli aralıklarla sağlık kontrolünden geçmesi gerekiyor.
Ehliyetin 12'nci maddesinde yer alan 103 kodları, sağlık kontrolü sürelerini şu şekilde gösteriyor:
-
103.01: 3 ayda bir sağlık kontrolü
-
103.02: 6 ayda bir sağlık kontrolü
-
103.03: Yılda bir sağlık kontrolü
-
103.04: 3 yılda bir sağlık kontrolü
-
103.05: 5 yılda bir sağlık kontrolü
Ehliyetinin arka yüzünde bu kodlardan biri bulunan sürücülerin, ön yüzdeki 10 yıllık genel geçerlilik tarihine güvenerek sağlık kontrollerini aksatmaması gerekiyor. Belirlenen muayene süresinin geçirilmesi halinde sürücü belgesinin yasal geçerliliği sona erebiliyor.
Trafik Kazalarında Sigorta ve Kasko Riski
Sağlık raporunun geçerlilik süresini takip etmeyen sürücüler açısından en önemli risklerden biri de trafik kazalarında ortaya çıkabilecek maddi sorumluluklar.
Süresi dolmuş sağlık raporuyla araç kullanan bir sürücünün kazaya karışması halinde şu yaptırımlar gündeme gelebiliyor:
-
İdari yaptırım: Trafik denetimlerinde sürücü belgesinin geçerlilik süresinin dolduğu tespit edilirse idari para cezası uygulanabiliyor.
-
Sigorta ve tazminat süreci: Zorunlu trafik sigortası veya kasko kapsamında, sürücünün geçerli bir sürücü belgesine sahip olmaması poliçe şartları bakımından sorun oluşturabiliyor.
-
Maddi yükümlülük: Karşı tarafta oluşan maddi veya bedeni zararların sigorta şirketi tarafından ödenmesinin ardından, poliçe şartlarının ihlal edildiği durumlarda ödenen tutarın sürücüye rücu edilmesi söz konusu olabiliyor.
Özellikle ağır hasarlı, yaralanmalı veya ölümlü kazalarda ortaya çıkabilecek tazminat tutarları, sürücüler açısından milyonlarca liraya ulaşabilen maddi yükümlülükler doğurabiliyor.
Ehliyetin Geçerlilik Durumu e-Devlet Üzerinden Nasıl Kontrol Edilir?
Ehliyetinde sağlık kısıtlaması bulunup bulunmadığını bilmeyen veya kontrol tarihini hatırlamayan sürücülerin bazı adımları takip ederek durumlarını kontrol etmeleri gerekiyor.
Sürücülerin öncelikle fiziksel ehliyetlerinin arka yüzündeki 12'nci maddeyi incelemesi gerekiyor. Bu bölümde 103 ile başlayan bir kod bulunması halinde sağlık kontrolü sürelerinin dikkate alınması önem taşıyor.
Kod bulunması veya mevcut durumdan emin olunamaması halinde e-Devlet üzerinden de sorgulama yapılabiliyor. Bunun için şu adımlar izleniyor:
-
e-Devlet sistemine giriş yapın.
-
Arama çubuğuna “e-İmzalı Sürücü Raporları Sorgulama” yazarak ilgili hizmete ulaşın.
-
Adınıza düzenlenen son sağlık raporunu görüntüleyin.
-
Raporda belirtilen geçerlilik süresini ve periyodik muayene şartlarını kontrol edin.
Sağlık raporunun süresi dolan veya dolmak üzere olan sürücülerin aile hekimine ya da ilgili uzman hekime başvurarak muayenelerini yenilemeleri ve güncel raporlarını sisteme işletmeleri gerekiyor.
