Kişisel Hayatı ve Eğitimi (Nereli, Ne Mezunu?)
-
Doğumu ve Kökeni: 1966 yılında Şırnak’ın Cizre ilçesinde doğmuştur. İlk ve orta öğrenimini burada tamamlamıştır.
-
Üniversite Eğitimi: 1991 yılında Dicle Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olmuştur.
-
Aile Yaşamı: 1990 yılında öğretmen ve yazar Türkan Elçi ile evlenmiştir. Bu evlilikten Nazenin ve Arin adında iki çocuğu dünyaya gelmiştir. (Not: Siyasetçi Şerafettin Elçi ile akrabalık bağı bulunmamaktadır).
Mesleki Kariyeri ve İnsan Hakları Mücadelesi (Mesleği Ne?)
-
Avukatlık Dönemi: 1992-1993 yıllarında Cizre'de çalıştıktan sonra, bölgedeki yoğun hak ihlalleri nedeniyle çalışmalarını Diyarbakır merkezli sürdürmüştür. Mesleğini Ceza ve İnsan Hakları Hukuku alanında derinleştirmiştir.
-
Uluslararası Eğitim: Almanya’da bulunan Avrupa Hukuku Akademisi’nde (ERA) uluslararası ceza hukuku ve ceza yargılaması eğitimi almıştır.
-
Üstlendiği Kritik Davalar: Türkiye'nin yakın tarihindeki en kritik faili meçhul, köy yakma ve gözaltında kayıp davalarını yürütmüştür. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) önünde mağdurları savunarak çok sayıda emsal karar elde etmiştir. Başlıca takibini yaptığı davalar arasında; Kuşkonar ve Koçağılı köylerinin bombalanması davası, Cizre JİTEM davası, Lice davası ile Temizöz ve diğerleri davası bulunmaktadır.
-
Baro Başkanlığı: Kasım 2012'de Diyarbakır Barosu Başkanı seçilmiş ve 2014 yılında bu göreve yeniden getirilerek ölümüne kadar sürdürmüştür.
Suikast Süreci ve Ölümü (28 Kasım 2015)
-
Ölümü Öncesindeki Siyasi Gerilim: 2015 yılı sonbaharında, katıldığı bir televizyon programında sarf ettiği "PKK, terör örgütü değildir" sözleri nedeniyle hakkında büyük bir linç kampanyası başlatılmış ve "terör örgütü propagandası" suçlamasıyla gözaltına alınmıştır. Adli kontrol şartıyla serbest bırakıldıktan sonra yoğun ölüm tehditleri almaya başlamıştır.
-
Suikast Günü: Diyarbakır'ın Sur ilçesinde hendek olayları ve çatışmalar nedeniyle kentin tarihi mirası olan Dört Ayaklı Minare'nin zarar görmesine dikkat çekmek ve barış çağrısı yapmak üzere bir basın açıklaması düzenlemiştir.
-
Vefatı: Açıklamasında "Bu tarihi bölgede silah, çatışma, operasyon istemiyoruz" dedikten birkaç dakika sonra, sokakta iki PKK militanı ile polisler arasında başlayan çatışmanın ortasında kalmıştır. Ensesinden giren tek bir kurşunla başından vurularak 49 yaşında hayatını kaybetmiştir.
Dava ve Hukuki Süreç (Güncel Durum)
-
Soruşturma Süreci: Ölümünün ardından etkin soruşturma yürütülmediği gerekçesiyle ailesi ve barolar uzun bir adalet mücadelesi vermiştir. Londra Üniversitesi bünyesindeki Forensic Architecture (Adli Mimarlık) ajansının hazırladığı teknik rapor sayesinde, olay yerindeki 3 polis memuru hakkında yıllar sonra dava açılabilmiştir.
-
İlk Derece Mahkemesi (Haziran 2024): Diyarbakır 10. Ağır Ceza Mahkemesi, "bilinçli taksirle ölüme neden olma" suçundan yargılanan 3 sanık polis hakkında, suçun işlendiğinin sabit olmaması gerekçesiyle beraat kararı vermiştir.
-
İstinaf Mahkemesi (Ocak 2025): Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi, yerel mahkemenin beraat kararını hukuka uygun bularak onamış ve esastan kesin olmak üzere itirazları reddetmiştir.
-
Anayasa Mahkemesi Süreci: İç hukuk yollarının (istinaf onamasıyla temyiz yolunun kapalı olması sebebiyle) tükenmesi üzerine dava, Tahir Elçi İnsan Hakları Vakfı ve Diyarbakır Barosu tarafından Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) taşınmıştır.
-
Anısı: Anısı, eşi Türkan Elçi liderliğinde kurulan vakıf ve her yıl ölüm yıl dönümünde vurulduğu yerde düzenlenen kitlesel anmalarla yaşatılmaktadır.
